Dokumentet e Epsteinit e turpëruan ikonën e së majtës
Dokumentet e sapo publikuara të Departamentit të Drejtësisë të Shteteve të Bashkuara kanë hedhur dritë të re mbi marrëdhënien e ngushtë midis gjuhëtarit dhe filozofit politik Noam Chomsky dhe autorit të dënuar për krim seksual, Jeffrey Epstein, duke minuar pretendimet e mëparshme të Chomskyt se marrëdhënia e tyre ishte kryesisht e natyrës biznesore.
Mijëra faqe me të dhëna zbulojnë detaje nga “fantazia e Chomskyt për një ishull të Karaibeve” deri te këshillat e supozuara që ai i dha Epsteinit se si të përballej me publicitetin negativ, vite pas dënimit të parë të Epsteinit për krime seksuale, raporton The Guardian.
Përveç punës së tij në gjuhësi, që nga vitet 1960, Chomsky ka qenë një zë dhe ikonë me ndikim e së majtës amerikane si kritik i politikës së jashtme amerikane dhe kapitalizmit bashkëkohor, por njohuritë që dolën nga shkrimet e Epsteinit dëmtuan në mënyrë drastike imazhin dhe admirimin e tij në qarqet e lartpërmendura.
Këshilla Financiare dhe Ftesa Shoqërore
Dokumentet e publikuara të premten e kaluar, nuk përmbajnë asnjë tregues se Chomsky përmendi ishullin privat të Epstein në Karaibe, një vend famëkeq për abuzim seksual me fëmijë.
Megjithatë, korrespondenca dëshmon për afërsinë e tyre personale. Ndërsa një pjesë e komunikimit ishte financiar, Chomsky kërkoi këshillën e Epstein gjatë një mosmarrëveshjeje me fëmijët e tij nga martesa e tij e parë për para dhe blerjen e një apartamenti, email-e të tjera zbulojnë plane për një takim së bashku.
Pas një takimi në vitin 2016, Epstein i shkroi Chomskyt: “Më pëlqeu… si gjithmonë. Ejani në New York apo në Karaibe?” Chomsky u përgjigj: “Edhe ne, shumë. Valeria është gjithmonë për New Yorkun. Unë ëndërroj për ishull të Karaibeve.”
Në një moment, gruaja e Chomskyt, Valeria, organizoi që një bashkëpunëtor i Epstein të dërgonte një çek prej 20.000 dollarësh për të ndihmuar në “administrimin e Sfidës Gjuhësore Chomsky”.
Lidhjet Bannon dhe Woody Allen
Lidhja Epstein-Chomsky duket se ka hapur dyert për emra të tjerë të shquar. Në një korrespondencë, Chomsky i shkroi Steve Bannon, strategut kryesor të Shtëpisë së Bardhë gjatë mandatit të parë të Donald Trump, duke kërkuar një takim. “Kemi shumë për të folur,” shkroi Chomsky, duke shtuar se Epstein, një ish-mik i Trump, i kishte dhënë atij kontaktin e Bannon.
Në një rast tjetër, Epstein organizoi një darkë me Chomsky në New York City, duke përmendur se “Allenët” mund t’u bashkoheshin atyre. Edhe pse emrat nuk specifikohen, dokumente të tjera sugjerojnë se personat e përfshirë ishin regjisori Woody Allen dhe gruaja e tij, Soon-Yi Previn. Në një email të mëvonshëm nga Epstein, ai tha se kitet e testimit gjenetik 23andMe “do t’u dorëzohen Woody dhe Soon Yi”.
Disa muaj më vonë, në pranverën e vitit 2017, ish-e dashura e Epstein, Karyna Shuliak, organizoi dërgimin e dy seteve identike për Chomsky dhe gruan e tij, si një dhuratë nga Epstein.
Këshilla për Media në pikun e skandalit
Ndoshta detaji më domethënës nga dokumentet është një email i shkurtit 2019 në të cilin Epstein i përcjell një bashkëpunëtori këshilla që pretendon se i ka marrë nga Chomsky se si të merret me “mënyrën e tmerrshme se si po trajtoheni në shtyp dhe në publik”.
Kjo ndodhi 11 vjet pasi Epstein u deklarua fajtor për shpërdorimin e një të mituri dhe vetëm disa muaj para se të gjendej i vdekur në burg duke pritur gjyqin për akuzat e trafikimit të qenieve njerëzore.
“Është më mirë ta injoroni,” thuhet se e këshilloi Chomsky, sipas një teksti që Epstein dërgoi.
“Kjo është veçanërisht e vërtetë tani, me histerinë që është krijuar rreth abuzimit të grave, e cila ka arritur në një pikë ku edhe vënia në dyshim e akuzës është bërë një krim më i keq se vrasja.”
Teksti që i atribuohet Chomsky vazhdon duke thënë se është më mirë të mos reagosh nëse nuk bëhet një pyetje e drejtpërdrejtë, dhe parashikon që një ndjenjë e tillë do të “zbehet, megjithëse jo në kohë për të parandaluar shumë dhimbje dhe vuajtje”.
As Chomsky dhe as gruaja e tij nuk iu përgjigjën pyetjeve në lidhje me vërtetësinë e këtyre emaileve.
Konteksti politik dhe statusi aktual
Interesi për çështjen Epstein është rritë sërish pasi Donald Trump premtoi gjatë fushatës së tij të suksesshme presidenciale të vitit 2024 se do të publikonte një listë të plotë të klientëve të Epstein. Pasi mori detyrën në vitin 2025, Departamenti i tij i Drejtësisë deklaroi se nuk ekzistonte një listë e tillë.
Përball presionit publik, Trump firmosi ligjin i cili urdhëronte Departamentin të publikonte disa dokumente që lidheshin me çështjen. Epstein u padit në korrik 2019 me akuza për trafikun e qenieve njerëzore për shfrytëzim seksual, dhe bashkëpunëtorja e tij Ghislaine Maxwell u dënua më vonë me 20 vjet burg.
Në gusht 2019, autoritetet njoftuan se Epstein, 66 vjeç, kishte kryer vetëvrasje në burgun federal. Chomsky, i cili mbushi 97 vjeç në dhjetor, është profesor emeritus në MIT. Ai ka qenë në pushim mjekësor të papaguar nga pozicioni i tij në Universitetin e Arizonës që nga tetori 2023.
