Europa duhet të përgatitet për një goditje energjetike afatgjatë, paralajmëron BE
Bashkimi Europian po shqyrton të gjitha mundësitë, përfshirë edhe racionimin e karburanteve dhe çlirimin e sasive më të mëdha të naftës nga rezervat e emergjencës, ndërsa përgatitet për një goditje afatgjate në energji si pasojë e luftës në Lindjen e Mesme, deklaroi komisioneri i energjisë i BE-së, Dan Jørgensen.
“Kjo do të jetë një krizë e gjatë… çmimet e energjisë do të mbeten të larta për një periudhë shumë të gjatë,” tha Jørgensen, duke paralajmëruar se për disa produkte më “kritike” situata pritet të përkeqësohet edhe më tej në javët në vijim.
Mbyllja thuajse e plotë e ngushticës strategjike të Ngushticës së Hormuzit dhe goditjet ndaj infrastrukturës në Gjirin Persik kanë shkaktuar trazira në tregjet e energjisë, duke çuar në rritje të fortë të çmimeve dhe duke ngritur shqetësime për furnizimet në afat të gjatë.
“Retorika dhe termat që po përdorim tani janë më serioze sesa në fazat e hershme të krizës,” u shpreh Jørgensen. “Analiza jonë është se kjo do të jetë një situatë e zgjatur dhe vendet duhet të sigurohen që kanë atë që u nevojitet.”
Ai shtoi se, edhe pse BE-ja “ende nuk ndodhet në një krizë sigurie të furnizimit”, Brukseli po harton plane për të përballuar efektet strukturore dhe afatgjata të konfliktit.
Paralajmërimi vjen në një kohë kur goditja energjetike po përhapet në të gjithë botën, duke rritur rrezikun për inflacion më të lartë dhe rritje më të ngadaltë ekonomike. Kjo ka detyruar qeveritë të përgatisin masa mbështetëse për konsumatorët dhe në disa raste të rikthejnë në përdorim termocentralet me qymyr.
Jørgensen tha se BE-ja po “përgatitet për skenarët më të këqij”, edhe pse ende nuk ka arritur në pikën ku kërkohet racionimi i produkteve kritike si karburanti për avionë apo nafta diesel. “Më mirë të jesh i përgatitur sesa të pendohesh më vonë,” theksoi ai.
Kompanitë ajrore kanë shprehur shqetësime të veçanta për furnizimin me karburant për avionë.
I pyetur mbi mundësinë e lehtësimit të rregullave për këtë lloj karburanti, në mënyrë që të lejohen më shumë importe nga SHBA apo të rritet përzierja e etanolit në karburantet për automjete, Jørgensen tha se “ende nuk jemi në atë pikë ku të kemi ndryshuar rregullat ekzistuese”.
Megjithatë, ai shtoi se “po shqyrtohen të gjitha mundësitë” dhe se sa më serioze të bëhet situata, aq më shumë do të jetë e nevojshme të përdoren edhe instrumente ligjore .
BE-ja dhe SHBA-të kanë standarde të ndryshme për karburantin e avionëve: në BE ai duhet të ketë pikë ngrirjeje -47 gradë Celsius, ndërsa në SHBA -40 gradë Celsius.
Jørgensen deklaroi gjithashtu se nuk përjashton një tjetër çlirim të rezervave strategjike të energjisë “nëse situata përkeqësohet”. Vendet e BE-sëbënë muajin e kaluar çlirimin më të madh në histori të rezervave strategjike të naftës, në përpjekje për të frenuar rritjen e çmimeve.
Ai nuk dha detaje mbi analizat konkrete të BE-së për momentin kur mund të nevojitet një ndërhyrje e re, por theksoi se situata “po merret shumë seriozisht dhe se blloku është i gatshëm të veprojë nëse dhe kur të jetë e nevojshme”.
“Duhet të mbajmë të hapura të gjitha mundësitë dhe nëse kjo është vërtet një krizë afatgjatë, atëherë do të kemi nevojë për këto instrumente edhe në një fazë të mëvonshme,” shtoi ai. “Veprimet duhet të ndërmerren në kohën e duhur dhe të jenë proporcionale.”
Në të njëjtën kohë, ai ritheksoi se nuk do të ketë ndryshime në legjislacionin e BE-së këtë vit për t’i dhënë fund importeve të gazit natyror të lëngshëm nga Rusia, duke shtuar se mbështetja tek SHBA dhe partnerë të tjerë për furnizime shtesë është e pranueshme pasi ata operojnë në tregun e lirë./Financial Times/ Monitor/
