Lufta në Iran, industria e turizmit në Lindjen e Mesme po humb 515 milionë euro në ditë

Industria e turizmit në Lindjen e Mesme po humbet rreth 515 milionë euro në ditë për shkak të konfliktit rajonal midis SHBA-së, Izraelit dhe Iranit. Vlerësimi bazohet në parashikimet e Këshillit Botëror të Udhëtimeve dhe Turizmit, WTTC, për vitin 2026, i cili para shpërthimit të konfliktit kishte parashikuar 178 miliardë euro në shpenzimet ndërkombëtare të turizmit në rajon për këtë vit, raporton Euronews.

Qendrat ajrore rajonale në Abu Dhabi, Dubai, Doha dhe Bahrein, të cilat normalisht trajtojnë rreth 526.000 pasagjerë në ditë, kanë parë një rënie të ndjeshme të trafikut pasi mbylljet e hapësirës ajrore kanë pezulluar shumë fluturime. Ndërsa shumë prej këtyre pasagjerëve janë vetëm në tranzit – me Lindjen e Mesme që përbën 14 për qind të trafikut global të tranzitit si një lidhje kyçe midis Evropës, Azisë dhe Afrikës – rajoni gjithashtu përbën 5 për qind të të gjitha mbërritjeve ndërkombëtare globale.

Shumë linja ajrore aktualisht po operojnë vetëm një pjesë të orareve të tyre normale të fluturimeve. Analiza e Flightradar24 tregon se më 24 shkurt, Emirates, Etihad Airways dhe Qatar Airways kishin përkatësisht 527, 325 dhe 563 fluturime. Deri më 10 mars, këto shifra kishin rënë në vetëm 309, 56 dhe 66 fluturime.

Numri i turistëve mund të bie me 30 milionë

Tensionet në rritje duket se do të ndalojnë rritjen e fundit të turizmit në Lindjen e Mesme dhe Gjirin Persik, por mbetet për t’u parë nëse ngadalësimi do të jetë i përkohshëm apo i përhershëm. Kreu i marketingut të rrjetit kompanive të udhëtimeve nga Lindja e Mesme, Middle East Travel Alliance, Ibrahim Khaled, tha për Euronews Travel se rajoni ka qenë në rritje të vazhdueshme.

“Kemi parë rritje të qëndrueshme vit pas viti, veçanërisht me të gjitha investimet e reja në turizëm në të gjithë rajonin,” tha ai. “Arabia Saudite aktualisht është rreth 10 për qind, por është rritur jashtëzakonisht shpejt që kur u hap për turizëm në vitin 2019. Është padyshim destinacioni ynë i ri më emocionues.”

Megjithatë, ngjarjet gjatë dy javëve të fundit i kanë dhënë fund kësaj rritjeje. “Për fat të keq, për destinacionet që qeveritë e SHBA-së dhe Mbretërisë së Bashkuar i kanë futur në listat e tyre të zeza ose në listat e ndalimit të fluturimeve, kemi parë një numër të konsiderueshëm anulimesh,” tha Khaled. “Fluturimet janë ndërprerë dhe udhëtimet në ato zona janë praktikisht të ndalura.”

Raporti i kompanisë Tourism Economics ofron parashikime që përputhen me vlerësimet e federatës së turizmit. “Ne vlerësojmë se mbërritjet në Lindjen e Mesme në vitin 2026 mund të bien me 11 deri në 27 përqind nga viti në vit për shkak të konfliktit, krahasuar me parashikimin tonë të dhjetorit për një rritje prej 13 përqind”, tha Helen McDermott, drejtoreshë e parashikimit global, dhe Jessie Smith, ekonomiste e lartë.

“Në terma absolutë, kjo do të thoshte 23 deri në 38 milionë vizitorë ndërkombëtarë më pak se parashikimi ynë bazë dhe një humbje prej 34 deri në 56 miliardë dollarë, 29 deri në 48 miliardë euro, në shpenzimet e vizitorëve. Kjo përfshin ndikimin e pritur afatgjatë në ndjenjën e udhëtarëve përtej konfliktit të menjëhershëm”, shtuan ata, duke vënë në dukje se ndikimi i konfliktit në kërkesë do të jetë më i madh se vitin e kaluar.

Kjo për shkak të sulmeve hakmarrëse iraniane ndaj vendeve fqinje të Këshillit të Bashkëpunimit të Gjirit, GCC, të cilat janë tashmë destinacione turistike të vendosura, si dhe mbylljeve më të gjera të hapësirës ajrore.

Vendet e Gjirit më të goditura

Tourism Economics parashikon që vendet e GCC-së do të kenë humbje më të mëdha në mbërritje, “pasi ato janë destinacionet më të mëdha në rajon që deri më tani janë mbështetur në perceptimet e sigurisë dhe stabilitetit”, thanë McDermott dhe Smith.

Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Arabia Saudite janë veçanërisht të prekshme për shkak të numrit të madh të vizitorëve ndërkombëtarë dhe varësisë së madhe nga lidhjet ajrore.

Udhëtimi ajror është goditur më shumë se transporti tokësor, tha raporti. Në krahasim, Katari dhe Bahreini, të cilët përbëjnë përkatësisht 32 për qind dhe 74 për qind të mbërritjeve nga toka, janë relativisht më pak të prekur.

Raporti gjithashtu thekson rolin e Lindjes së Mesme si një qendër globale tranziti, me aeroportet e saj që përbëjnë rreth 14 për qind të trafikut ndërkombëtar të tranzitit. Kjo në mënyrë të pashmangshme do të ketë pasoja përtej rajonit. Ndërprerjet aktuale do të ndikojnë në flukset e udhëtimit, veçanërisht në rrugët kryesore midis Evropës dhe Azi-Paqësorit.

Një rajon i qëndrueshëm
Pavarësisht ashpërsisë së situatës, ekspertët e industrisë së turizmit besojnë se pasojat afatgjata mund të mos jenë drastike. “Ne nuk jemi të shqetësuar për ndikimin afatgjatë në biznes apo turizëm në rajon. Lindja e Mesme ka qenë gjithmonë një treg tepër elastik dhe kërkesa gjithmonë rimëkëmbet shpejt sapo gjërat stabilizohen”, tha Khaled.

Sipas WTTC-së, e cila përfaqëson sektorin privat në industri, rimëkëmbja mund të ndodhë “brenda vetëm dy muajsh”. “Humbja e shpenzimeve të vizitorëve ndërkombëtarë në të gjithë Lindjen e Mesme është e konsiderueshme, mesatarisht rreth 600 milionë dollarë amerikanë në ditë, por historia tregon se sektori mund të rimëkëmbet shpejt, veçanërisht kur qeveritë mbështesin udhëtarët përmes ndihmës në hotel ose riatdhesimit”, tha Gloria Guevara, presidente dhe CEO e WTTC.

“Analiza jonë e krizave të kaluara tregon se rimëkëmbja nga incidentet e sigurisë shpesh ndodh më shpejt, në disa raste brenda vetëm dy muajsh, kur qeveritë dhe industria punojnë së bashku për të rivendosur besimin e udhëtarëve.”