Sot hapen Lojërat e 25-ta Olimpike Dimërore. Sa spektakolare do të jenë Lojërat? A do t’i lejohet Rusisë të marrë pjesë, dhe çfarë do të ndodhë me sigurinë dhe dopingung?
Arena e re e hokejit në akull në Milano dhe pista e re e akullit në Kortina u përfunduan dhe u inauguruan pikërisht në kohë. Ndaj mund të jepet tani sinjali i startit për Lojërat e 25-ta Olimpike Dimërore.
Cortina d’Ampezzo po pret Lojërat Olimpike për herë të dytë: në vitin 1956, 70 vjet më parë, edicioni i shtatë i Lojërave u mbajt tërësisht në resortin e sporteve dimërore në Dolomitet italiane.
Cilat janë faktet kryesore rreth Lojërave Olimpike Dimërore 2026?
Arena Milanos, e njohur më mirë si San Siro, shtëpia e klubeve tradicionale të futbollit Inter dhe AC Milan. Arena ka një kapacitet prej 75,000 spektatorësh. Garat e para, në curling, filluan dy ditë para ceremonisë së hapjes – më 4 shkurt.
Gjithsej rreth 2.900 atletë, 47 për qind prej të cilëve gra, nga më shumë se 90 vende konkurrojnë për gjithsej 116 medalje ari, argjendi dhe bronzi. Gjermania përfaqësohet nga 188 atletë të sporteve dimërore, numri më i madh ndonjëherë në ekipin e Lojërave Olimpike Dimërore.
Alpinizmi me ski është klasifikuar për herë të pare sport olimpik. Garat zakonisht zhvillohen në pistë. Atletët ngjiten në shpat me skitskitë e veshura me lëkurë. Në majë, ata i heqin lëkurat dhe pastaj zbresin me ski.
Garat nuk do të zhvillohen vetëm në Milano dhe Kortina, por do të shpërndahen në disa zona të njohura të sporteve dimërore.
– Milano (hokej mbi akull, patinazh artistik, patinazh shpejtësie dhe pistë e shkurtër)
– Cortina d’Ampezzo (Ski alpin për femra, luge, bobsleigh, skeleton dhe kurling)
– Antholz (Biatlon)
– Val di Fiemme (Kërcim me ski, Ski e kombinuar nordike, Ski në terren të hapur)
– Livigno (skijim i lirë, snowboarding)
– Bormio (ski alpine për meshkuj, ski alpinizëm)
Prandaj, këto nuk janë lojëra ku distancat janë të shkurtra: Milano dhe Antholz ndodhen 350 kilometra larg.
Lojërat Dimërore 2026 do të përfundojnë më 22 shkurt me ceremoninë e mbylljes në arenën antike të Veronës, e cila ka një kapacitet prej më shumë se 12,000 spektatorësh.
A lejohen atletët rusë dhe bjellorusë të fillojnë garat?
Ashtu si me Lojërat Olimpike Verore të vitit 2024 në Paris, lejohen vetëm lojtarët fillestarë individualë – dhe vetëm nëse nuk kanë lidhje me ushtrinë ose shërbimet e sigurisë dhe nuk kanë folur publikisht në favor të luftës së agresionit rus në Ukrainë. Vetëm atëherë ata konsiderohen “neutralë”. Për më tepër, ata duhet të jenë kualifikuar për Lojërat Olimpike në sportet e tyre përkatëse. Një panel shqyrtues prej tre anëtarësh i Komitetiti Ndërkombëtar Olimpik (IOC) jep miratimin përfundimtar për të hyrë në gara.
Sipas informacionit nga Komiteti Olimpik Ndërkombëtar (IOC), pritet të marrin pjesë 13 atletë të sporteve dimërore nga Rusia dhe shtatë nga Bjellorusia (që nga 29 janari 2026). Në Lojërat Verore në Paris, 15 atletë nga Rusia dhe 17 nga Bjellorusia u pranuan si atletë neutralë.
Kush është përgjegjës për sigurinë gjatë lojërave?
Sipas IOC-së, siguria është “përgjegjësi e autoriteteve të vendit pritës, të cilat po punojnë ngushtë me delegacionet pjesëmarrëse”. Raportohet se do të jenë të vendosur rreth 6,000 policë dhe personel tjetër sigurie. Për krahasim, më shumë se 50,000 ishin të pranishëm në Lojërat e Parisit.
Njoftimi se zyrtarë nga agjencia kontroverse amerikane e imigracionit, ICE, do të dërgoheshin gjithashtu në Lojërat Olimpike për të garantuar sigurinë e personaliteteve VIP të SHBA-së bëri bujë në mbarë botën. Zëvendëspresidenti JD Vance dhe Sekretari i Shtetit Marco Rubio kanë njoftuar pjesëmarrjen e tyre; Presidenti Donald Trump nuk e ka bërë ende këtë.
Megjithatë, ambasadori i SHBA-së në Itali, Tilman J. Fertitta, tha se vendosja e oficerëve të ICE-së do të ishte “vetëm për konsultim dhe për të orientuar drejt inteligjencës, pa patrulla ose masa zbatuese”.
Si kryhen kontrollet e dopingut?
Ashtu si në Olimpiadën Dimërore në Pekin në vitin 2022, IOC i ka ngarkuar Autoritetit Ndërkombëtar të Testimit (ITA) me seli në Zvicër të kryejnë teste dopingu në shumicën e sporteve. Testet para-olimpike filluan në fund të tetorit dhe janë planifikuar afërsisht 3,000 teste të tjera gjatë Lojërave në Milano dhe Kortina. Për herë të parë, kontrollet e bagazheve do të kryhen në aeroporte për të zbuluar substanca të dyshimta.
Megjithatë, federatat ndërkombëtare të skijimit, biatlonit, hokejit në akull dhe karlingut nuk bashkëpunojnë me ITA-n, por i organizojnë vetë kontrollet e dopingut në sportet e tyre përkatëse.
Mostrat e urinës dhe të gjakut do të ruhen deri në dhjetë vjet në mënyrë që shkelësit e dopingut të mund të identifikohen më vonë duke përdorur metoda analitike potencialisht të reja. Gjykata e Arbitrazhit për Sportin, CAS, do të ketë zyrën e saj në vend gjatë Lojërave, për të qenë në gjendje të vendosë shpejt për shkeljet e dopingut.
A do të jenë të suksesshme lojërat në Milano dhe Kortina?
Kjo varet nga shumë faktorë – për shembull, atmosfera. Sipas komitetit organizues, më shumë se gjysma e biletave janë shitur deri në fillim të nëntorit 2025. Çmimet variojnë nga 30 deri në 2,900 euro për biletën më të shtrenjtë për ceremoninë e mbylljes në Verona.
Për gara veçanërisht të kërkuara si garat e skijimit alpin, mbeten vetëm biletat e shtrenjta – ose të ashtuquajturat paketa mikpritjeje, të cilat kushtojnë deri në 3,500 euro për një kombinim të biletës, drekës dhe shtesave të tjera.
Mbetet për t’u parë nëse organizatorët do të arrijnë në fund të nxjerrin kostot dhe fitimin. Buxheti për Lojërat Olimpike dhe ato Paralimpike që do të zhvillohen më pas në Milano dhe Kortina është rreth 1.6 miliardë euro.
Sipas shifrave zyrtare, Lojërat e Pekinit kushtuan 3.9 miliardë dollarë ose 3.3 miliardë euro, por një studim nga studiuesit në Universitetin e Oksfordit llogariti se kostoja ishte më shumë se dyfishi i kësaj shume, 8.7 miliardë dollarë./DW/