Parashikimet për një tërmet politik në Hungari: Fundi i Perandorisë Orban!

Ekziston një hendek i madh midis sondazheve nga qendrat e pavarura dhe proqeveritare të opinionit publik në vend, por, bastet në Polymarket i dhanë rivalit të Orbánit një avantazh pothuajse trefish.

Zgjedhjet, të cilat konsiderohen vendimtare jo vetëm për Hungarinë, por edhe për Bashkimin Evropian, janë vetëm edhe pak ditë larg, dhe Viktor Orbán, i cili ka qenë në pushtet për 16 vjet, sot është seriozisht i rrezikuar nga humbja. Bastet e vendosura për zgjedhjen e Kryeministrit të ardhshëm të Hungarisë në platformën e famshme të basteve, Polymarket, tregojnë se gjërat në vend mund të ndryshojnë së shpejti në mënyrë drastike.

Shumica e sondazheve sugjerojnë se Fidesz e Orbánit, në pushtet që nga viti 2010, mund të humbasë zgjedhjet ndaj partisë opozitare Tisza dhe udhëheqësit të saj Péter Magyar.

“Ky votim është një pikë kthese absolute. Rrëzimi i Orbánit është shumë i rëndësishëm për të ardhmen e BE-së,” tha për Euronews, Andrey Kovatchev, një anëtar i shquar i Partisë Popullore Evropiane, EPP, duke shtuar se grupi e mbështet plotësisht Tisza-n.

Brukseli favorizon Magyarin dhe Tisza-n

Ka pak njerëz në Evropë që do ta humbasin Orbánin nëse kryeministri hungarez humbet në zgjedhjet parlamentare më 12 prill, të cilat tashmë konsiderohen një moment vendimtar në Bruksel.

Sipas grupit të analistëve të “EU matrix”, Hungaria është vendi që kundërshtoi më shumë vendimet e anëtarëve të tjerë të bllokut në vitet 2020, gjë që mund të shpjegojë pse shumë në Bruksel favorizojnë një qeveri më paqësore sesa ajo e Orbánit, megjithëse Magyar është një ish-anëtar i Fidesz dhe ata nuk presin që ai ta ndryshojë plotësisht qasjen e tij ndaj Evropës.

Çfarë thonë sondazhet e pavarura dhe proqeveritare

Sipas portalit hungarez Atlatszo.hu, ekziston një hendek i madh midis sondazheve të qendrave të pavarura dhe proqeveritare, ku të parat tregojnë mbështetje më të madhe për Tisza-n dhe të dytat për Fidesz-in.

Nga momenti kur Tisza hyri në skenën politike hungareze, është shfaqur një fenomen i ri, agjencitë e sondazheve pranë autoriteteve, p.sh. Nezopont, Tarsadalomkutato, Shazadveg, dhe ato të pavarura, Medián, IDEA, Kutakozpont, etj. publikojnë vazhdimisht shifra të ndryshme, raporton portali Atlatszo.hu.

Institutet proqeveritare tregojnë se Fidesz ka rreth 50 për qindje mbështetje, dhe të tjerë e vendosin atë në mes 35-39%.
Sipas Kutatokozpont 21, Tisza ka mbështetjen e 56 për qind të votuesve të vendosur, dhe Fidesz ka 37 për qind. E njëjta kompani sondazhesh njoftoi tre javë më parë se Tisza mbështetej nga 53 për qind e votuesve, dhe Fidesz nga 39 për qind, vëren “Bloomberg”.
Rezultati është i ngjashëm me atë të publikuar javën e kaluar nga Medián, të cilin të gjithë po e ndjekin nga afër, se Tisza ka një avantazh prej 23 pikësh përqindjeje.

Çfarë thonë sondazhet proqeveritare?

Kompanitë e sondazheve proqeveritareve ende favorizojnë Fideszin. Portali konservator hungarez Hungarianconservative.com raporton se sipas një sondazhi nga Qendra për të Drejtat Themelore në Budapest nga fundi i marsit, koalicioni qeverisës i Fideszit dhe Partisë Popullore Kristiane Demokratike, KDNP, do të fitonte 50 për qind të votave nëse zgjedhjet do të mbaheshin këtë javë, dhe Tisza do të merrte 42 për qind të votave.

Sondazhi tregon se mbështetja për koalicionin qeverisës është rritur gradualisht në muajt e fundit, nga 47 për qind në tetor 2025 në nivelin aktual. Nga ana tjetër, mbështetja për Tisza-n u stabilizua në 42 për qind, duke sugjeruar se partia dështoi të bënte një përparim në fazën përfundimtare të fushatës.

Sipas analizës, pjesëmarrja në votime arriti në 74 për qind, dhe “shifra të tilla të larta janë në favor të forcës politike më të qëndrueshme dhe të organizuar, siç është rasti me Fidesz në Hungari”.

Qendra e shpjegoi rritjen e mbështetjes për partitë në pushtet me disa faktorë, duke përfshirë:

“Refuzim të qartë” të narrativës së ndërhyrjes së supozuar ruse në zgjedhje
Politikën energjetike
Efektin e fortë mobilizues të fushatës së Orbán.

Çfarë thotë Polimarket, kush do të jetë kryeministri i ri i Hungarisë

Platforma online për parashikimin e tregjeve, Polymarket, tregon se lojtarët po vënë bast më shumë për fitoren zgjedhore të Magyar:

Peter Magyar 67%
Viktor Orbán 37%
Nëse këto trende konfirmohen, pasiguria kryesore në zgjedhje do të jetë nëse partia e Magyar do të fitojë një shumicë mjaftueshëm të madhe që do t’i lejonte asaj të çmontonte shpejt sistemin “joliberal” të Orbánit, shkruan “Bloomberg”.

Evropa po përgatitet në rast se Orbán fiton

Pavarësisht të gjithë treguesve që sugjerojnë se “e paimagjinueshmja” mund të ndodhë në Hungari, Evropa tashmë po përgatitet për rastin që Orbán të fitojë zgjedhjet edhe një herë dhe të vazhdojë të shqetësojë unitetin e bllokut, nga ndryshimi i mënyrës së votimit në BE deri te përjashtimi i Hungarisë nga anëtarësimi.

Zgjedhjet në Hungari po ndiqen nga afër jashtë kufijve të vendit, pasi ato shihen si një përplasje gjeopolitike midis Evropës dhe Rusisë. Orbán, i cili është mbështetur nga presidentët e SHBA-së dhe Rusisë, Donald Trump dhe Vladimir Putin, ka qenë një problem në sytë e aleatëve të BE-së për vite me radhë për shkak të pikëpamjeve të tij proruse, edhe pas pushtimit të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022.

Viktor Orbán kohët e fundit zemëroi Brukselin duke bllokuar një kredi prej 90 miliardë eurosh për Ukrainën, dhe ka akuza se “Moska është ulur në tryezë në çdo takim të BE-së për vite me radhë”.

Magyar u bëri thirrje votuesve t’i japin atij të ashtuquajturën supershumicë në parlament për të zëvendësuar jo vetëm Orbánin, por edhe sistemin e tij, i cili përfshin mbushjen e institucioneve të pavarura me aleatë politikë. Ai premtoi se, nëse fiton bindshëm, do të zëvendësojë presidentin, gjyqtarët e lartë dhe kryeprokurorin.

Sipas Medián, Tisza është në rrugën e duhur për të marrë dy të tretat e vendeve në parlament, ndërsa një sondazh nga qendra Kutatozopont 21 tregoi se partia mund të fitojë diçka më pak se kaq. Një sondazh tjetër, nga qendra kërkimore Zavec, tregon se Tisza ka një avantazh më të vogël prej 13 pikësh, që është ende i mjaftueshëm për një shumicë të rehatshme parlamentare.