Shqipëria, e fundit në rajon për eksportet e shërbimeve TIK ndaj PBB-së

Shqipëria mbetet ndër ekonomitë me eksportet më të ulëta të shërbimeve të Teknologjisë së Informacionit dhe Komunikimit, TIK, në Ballkanin Perëndimor. Gjatë vitit 2024, vendi eksportoi 222 milionë euro shërbime TIK, duke zënë vetëm 3.7 për qind të totalit rajonal.

Një vlerë më të ulët regjistroi vetëm Mali i Zi.

Pozicioni i Shqipërisë përkeqësohet kur eksportet e sektorit krahasohen me madhësinë e ekonomisë. Ato përfaqësuan vetëm 0.89 për qind të Prodhimit të Brendshëm Bruto, niveli më i ulët në Ballkanin Perëndimor dhe rreth katër herë më pak se mesatarja rajonale prej 3.57 për qind.

Sipas studimit “Aftësitë e TIK-ut në Ballkanin Perëndimor”, të publikuar nga Këshilli i Bashkëpunimit Rajonal, gjashtë ekonomitë e rajonit eksportuan rreth 6 miliardë euro shërbime TIK gjatë vitit 2024.

Tregu dominohet nga Serbia, e cila realizoi eksporte me vlerë rreth 4.13 miliardë euro, ose 68.8 për qind të totalit rajonal. Kjo shumë ishte rreth 19 herë më e lartë se eksportet e Shqipërisë.

Në vendin e dytë u rendit Maqedonia e Veriut, me 632 milionë euro ose 10.5 për qind të totalit, e ndjekur nga Bosnjë-Hercegovina me 470 milionë euro dhe Kosova me 348 milionë euro. Shqipëria u rendit e pesta, ndërsa Mali i Zi i fundit, me 202 milionë euro eksporte dhe një peshë prej 3.4 për qind në totalin rajonal.

Shqipëria mbetet pas të gjitha vendeve të tjera edhe për kontributin e eksporteve TIK në ekonomi. Në Serbi, ato ishin sa 4.96 për qind e PBB-së, ndërsa në Maqedoninë e Veriut arritën në 4.03 për qind. Kosova regjistroi një peshë prej 3.37 për qind të PBB-së, Mali i Zi 2.65 për qind dhe Bosnje Hercegovina 1.79 për qind.

Të gjashta ekonomitë e Ballkanit Perëndimor rezultuan eksportuese neto të shërbimeve TIK. Teprica e përbashkët arriti në 4,43 miliardë euro, nga të cilat rreth 3,23 miliardë euro i përkisnin vetëm Serbisë.

Shqipëria regjistroi eksporte neto prej 119 milionë eurosh. Raporti ndërmjet eksporteve dhe importeve të shërbimeve TIK ishte 2.16, çka do të thotë se eksportet ishin pak më shumë se dyfishi i importeve.

Megjithatë, ky raport mbeti nën mesataren rajonale prej 3.8 dhe ishte më i lartë vetëm se ai i Malit të Zi, prej 1.61. Serbia kishte raportin më të favorshëm, me eksporte 4.59 herë më të larta se importet, e ndjekur nga Bosnje Hercegovina me 3.48, Maqedonia e Veriut me 3.21 dhe Kosova me 2.93./Monitor/