Mali i Zi mund të hyjë në BE me gjuhën kroate si zgjidhje të përkohshme

Mali i Zi mund të mos ketë kohë për të përkthyer të gjithë legjislacionin e BE-së deri në kohën kur duhet të anëtarësohet. Prandaj, Komisioni Evropian po shqyrton përjashtime të përkohshme dhe një mundësi është që Mali i Zi të përdorë një nga gjuhët zyrtare ekzistuese të BE-së, me kroatishten që del si zgjedhja më e mundshme, raporton Euronews.

Mali i Zi planifikon të bëhet anëtari i 28-të i BE-së deri në vitin 2028, por para kësaj duhet të miratojë dhe përkthejë përfitimet ligjore të BE-së, që përfshin dhjetëra mijëra akte ligjore që formojnë kuadrin ligjor të Bashkimit Evropian. Në Bruksel po rritet dyshimi se puna nuk do të përfundojë në kohë. Edhe pse Podgorica siguron se ka investuar burime të konsiderueshme dhe do t’i përmbushë afatet, zyrtarët e BE-së kanë konfirmuar se Komisioni ka filluar përgatitjen e planeve të emergjencës.

Një arsye shtesë për këtë është shqetësimi i shprehur nga Kroacia në lidhje me cilësinë e disa prej teksteve të përkthyera. Zagrebi dhe Podgorica kanë gjithashtu një mosmarrëveshje dypalëshe që mund të ngadalësojë procesin e pranimit. Shtrirja e punës është e madhe, pasi legjislacioni i BE-së është pothuajse dyfishuar që kur Kroacia u bashkua në vitin 2013.

Gjuha kroate si zgjidhje

Vendet kandidate duhet të përkthejnë vetë të gjitha ligjet në gjuhën e tyre zyrtare të ardhshme, me institucionet e BE-së që kryejnë vetëm kontrollin përfundimtar në fund. Korniza negociuese me BE-në përcakton qartë se Mali i Zi duhet të sigurojë përkthimet në kohën e duhur para anëtarësimit dhe të trajnojë një numër të mjaftueshëm përkthyesish dhe interpretuesish. Komisioni tha se ishte në kontakt të rregullt me ​​Malin e Zi dhe po monitoronte progresin.

Prandaj, Komisioni po vlerëson disa mundësi për një përjashtim të mundshëm. Njëra prej tyre është t’i lejojë Malit të Zi të përdorë përkohësisht një gjuhë tjetër zyrtare të BE-së derisa të ketë përfunduar të gjitha përkthimet. Vendimi se cila gjuhë do të merret do të varet nga Podgorica, por gjuha kroate është kandidatja më e mundshme. Është e vetmja gjuhë zyrtare e BE-së që folësit malazezë e kuptojnë plotësisht.

Megjithatë, një zgjidhje e tillë mund të jetë politikisht e ndjeshme. Podgorica ka bërë presion për njohjen ndërkombëtare të gjuhës malazeze për vite me radhë.

Shembuj të mëparshëm nga Malta dhe Irlanda

Përjashtimet e përkohshme gjuhësore në BE nuk janë asgjë e re. Shembulli i parë i tillë është Malta, e cila, për shkak të mungesës së përkthyesve, nuk ishte e detyruar të përkthente të gjitha dokumentet në gjuhën malteze për tre vjet pas anëtarësimit në BE në vitin 2004. Ajo është zotuar të plotësojë numrin e lëndëve të prapambetura deri në fund të vitit 2008.

Rasti i Irlandës është i ndryshëm. Përjashtimi u prezantua dekada pas anëtarësimit në BE, kur irlandishtja u bë një gjuhë zyrtare e plotë, dhe detyrimi për të përkthyer të gjitha dokumentet u hoq përkohësisht.