nga Ermal Ngjelina
Revolucioni i Flamingove, po i afrohet fundit të muajit të dytë. Ajo nuk ka entuziazmin e ditëve të para, pavarësisht se mund të konsiderohet e qëndrueshme.
Revolucioni nisi si reagim nga tërheqja zvarrë e një protestuesi nga rojet e sigurisë private, pranë një kantieri ndërtimi në fshatin Zvërnec të Vlorës në jug-perëndim të Shqipërisë. Pamjet ishin dramatike dhe shqiptarët nuk e tolerojnë arrogancën.
Tashmë në javën e shtatë të Revolucionit Flamingo, ka shumë motive për të spekuluar se ky revolucioni nuk ishte spontan, por i planifikuar.
Flamingot, orientuan vëmendjen e publikut tek projektet e zhvillimit të Kryeministrit Rama në sektorin e turizmit në të gjithë vijën bregdetare të Shqipërisë.
Por, para Flamingove, vëmendja e shqiptarëve ishte tek investimi në ishullin e Sazanit.
Debati mbi projektin në Sazan nuk është zhvilluar. Shumica e zërave aktivë në opinionin publik, i janë shmangur pozicionimit.
Por në fakt Sazani duhet të jetë pika e vetme e debatit.
Sepse shqiptarët mendojnë se ka një dorë të fshehtë që pengon zhvillimin e vendit, dhe se Kryeministri Rama, bashkë me 5 paraardhësit e tij nuk janë fajtorë. Kjo do të thotë se për shqiptarët projektet e publikuara të Albanian files, duhet të ishin materializuar dje.
Por për Sazanin nuk janë dakord!
Sazani përfaqëson sovranitetin e vendit. Sazani është simboli i luftës së mbijetesës së kombit.
Sazani përfaqëson vijën e parë të frontit detar në mbrojtje të kombi. Dhe këtu duhet të kuptohet diferenca që shqiptarët kanë me të tjerët në përkufizimin fjalës sovranitet.
Historia u ka mësuar shqiptarëve se; luftërat në territorin ku jetojnë nuk janë bërë kundër një realiteti institucional.
Ato luftëra janë bërë për shuarjen e etnisë, gjuhës, kodeve sociale; të krijuara nga shumë shtresa eksperience në marrëdhënie me jo shqiptarët përgjatë mijëvjeçarëve. Duhet pasur parasysh se “per review studies”, kanë faktuar se në ADN-në e njeriut nuk trashëgohet vetëm materiali “hardware” i paraardhësve, por edhe eksperiencat e tyre emocionale.
Motivet e mësipërme duhet të jenë të mjaftueshme që investimi turistik në Sazan të mos realizohet.
Por ka edhe argumente të tjera.
Sovraniteti i pastër/absolut ekziston vetëm në kushte laboratori. Në kushte natyrore, sovraniteti është i lidhur edhe me kombet me të cilat bashkë ekzistojmë.
Në ditën që u vendos paqja dhe u pranua sovraniteti shqiptar mbi Sazanin, ajo u shoqërua edhe me një marrëveshje mbi rolin që do të ketë kjo pikë strategjike në mesdhe. Ndryshimi i destinacionit të ishullit do të ishte shkelje e marrëveshjes dhe prishje ekuilibrash ndërshtetërorë.
Si shembull po sjell bisedat që bëhen shpesh në kafenetë e Tiranës. Është e pa konfirmuar, por në Tiranë kur bisedohet për krizën Kubane ajo mbyllet me fjalinë: ishte Presidenti JFK që detyroi Bashkimin Sovjetik të largonte e nëndetëset nga baza e Pashalimanit (propaganda e regjimit komunist u tha shqiptarëve se sovjetikët u trembën prej nesh).
Gjithashtu…
Shqiptarët nuk janë pozicionuar haptas për Sazanin për faktin se në mes përfshihet dhëndri i familjes së presidentit të SHBA.
Shqiptarët janë të vetëdijshëm se ishte roli i SHBA që ky komb mbijetoi si në fund të Luftës së Parë ashtu edhe gjatë shpërbërjes së projektit të dështuar të sllavëve të jugut.
Shqiptarët janë komb mirënjohës dhe herë pas herë mediat e mëdha i kushtojnë kohë përmendjes së të gjithë aleatëve natyrorë të shqiptarëve. SHBA janë në krye të listës.
Në këtë kontekst, nuk ka një pozicionim zyrtar të SHBA-së në lidhje me projektin.
Argumenti i fundit pse Sazani dhe Pashalimani duhet të mbeten baza ushtarake, ka të bëjë me NATO dhe aleancat ushtarake që Shqipëria ka me partnerët natyrorë të saj.
Së pari, Kryeministri Rama (pavarësisht se është shumë e vështirë) duhet ta bëjë një përpjekje për të distancuar Albanian Files dhe Sazanin nga përdorimi në funksion të midterm elections.
Shqipëria nuk ka asnjë përfitim nga përdorimi politik në territor të huaj, i projekteve të saj zhvillimore.
Kryeministri Rama, (fatmirësisht apo fatkeqësisht) duhet të fillojë të reklamojë Shqipërinë si një vend në zhvillim. Me këtë dua të them se ka ardhur momenti që ne shqiptarët të fusim dorën në xhep pak më thellë, dhe të mos kemi frikë për të marrë përsipër përgjegjësitë mbi kostot e investimeve në sektorin e sigurisë.
Si NATO ashtu edhe doktrina e re e Shtëpisë së Bardhë për sigurinë kërkojnë më shumë angazhim të Shqipërisë në këtë sektor.
Do ishte shumë mirë nëse Kryeministri do të ofronte gatishmërinë e shqiptarëve për të paguar në funksion të rinovimit me standarde bashkëkohore të Sazanit dhe Pashalimanit. Pra me pak fjalë, lekët janë hall i shqiptarëve (dhe ne i kemi lekët), teknologjia është hall i SkunkWorks (e ka teknologjinë).